Wassymbolen en hun betekenis: alle tekens op je waslabel uitgelegd

Wassymbolen zijn de kleine tekens op het waslabel van een kledingstuk die aangeven hoe je het mag wassen, bleken, drogen, strijken en professioneel laten reinigen. Er zijn vijf basisvormen, en zodra je weet waar elke vorm over gaat, is elk ander teken op het label een variatie daarop.

Deze uitleg behandelt alle wassymbolen die je tegen kunt komen, inclusief de tekens die de meeste overzichten overslaan: de letters in de cirkel, de doorgestreepte symbolen, de tekens op je wasmachine in plaats van op je kleding, en waarom een label uit Japan of de Verenigde Staten er anders uit kan zien dan een Europees label.

De vijf basis wassymbolen

Elk systeem van wassymbolen is opgebouwd uit vijf vormen, en elke vorm gaat over één behandeling:

• De wasteil gaat over wassen, met de maximale watertemperatuur en hoe krachtig de machine mag draaien.
• De driehoek gaat over bleken.
• Het vierkant gaat over drogen, zowel in de droger als aan de lijn.
• Het strijkijzer gaat over strijken en de maximale temperatuur van de zool.
• De cirkel gaat over professionele reiniging, dus chemisch reinigen en professioneel nat reinigen.

Twee aanvullingen gelden voor alle vijf. Een kruis door een symbool betekent dat je die behandeling helemaal niet mag toepassen. Een streep onder een symbool betekent een mildere stand dan normaal, en twee strepen betekenen nog milder.

Dat is het hele systeem in twee zinnen, en daarom hoef je geen honderd tekens uit je hoofd te leren. Super Label Store drukt deze wassymbolen dagelijks op waslabels, en de vragen die binnenkomen gaan bijna altijd over de strepen en kruisen, niet over de vormen zelf.

Afbeeldingsbron: Merch You

Wastekens: de wasteil

De wasteil geeft de maximale watertemperatuur aan en hoeveel machinebeweging de stof aankan. Alles in of onder de teil past een van die twee dingen aan.

In Europa staat de temperatuur als getal in de wasteil: 30, 40, 60 of 95 graden Celsius. Dat is de hoogste temperatuur die het kledingstuk verdraagt. Op kleding uit de Verenigde Staten zie je soms stippen in plaats van een getal: één stip is 30 graden, twee stippen 40, drie stippen 50, vier stippen 60, vijf stippen 70 en zes stippen 95.

De strepen onder de wasteil bepalen het programma, niet de temperatuur:

• Geen streep betekent dat het normale wasprogramma prima is.
• Eén streep betekent een programma met minder beweging, op de wasmachine meestal kreukherstellend of synthetisch.
• Twee strepen betekenen het fijnwasprogramma, met de minste beweging en het laagste centrifugetoerental.

Twee varianten vervangen de wasteil zelf. Een hand in de wasteil betekent alleen handwas, meestal op maximaal 40 graden. Een wasteil met een kruis erdoor betekent dat het kledingstuk helemaal niet in water gewassen mag worden, en dan kijk je meestal naar de cirkel elders op het label voor professionele reiniging.

Afbeeldingsbron: Tide Cleaners

Bleken: de driehoek

Een lege driehoek betekent dat elk bleekmiddel gebruikt mag worden, ook chloorbleek. Dat is de minst beperkende versie en hij komt minder vaak voor dan je zou denken.

Een driehoek met twee schuine lijnen erin betekent alleen chloorvrij bleekmiddel, in de praktijk een middel op zuurstofbasis. Chloorbleek op dat kledingstuk trekt de kleur eruit of verzwakt de vezels. Een driehoek met een kruis erdoor betekent helemaal niet bleken, met geen enkel middel.

Staat er helemaal geen driehoek op het label, behandel dat dan als niet bleken en niet als toestemming. Een waslabel vermeldt wat is toegestaan, niet wat verboden is.

Afbeeldingsbron: The Craft Yarn Council

Het droger symbool en andere droogtekens

Een vierkant op een waslabel gaat altijd over drogen, en wat erin staat vertelt je of de droger mag.

Het teken voor de droger

Het droger symbool is een cirkel in een vierkant, en het betekent dat het kledingstuk in de trommeldroger mag. Stippen in die cirkel bepalen de warmte: één stip is lage temperatuur, twee stippen is normale temperatuur, drie stippen is hoge temperatuur. Net als bij wassen betekent één streep onder het vierkant een mild programma en twee strepen een extra mild programma.

Een cirkel in een vierkant met een kruis door het geheel betekent niet in de droger. Dit is het meest genegeerde teken op elk waslabel, en het is het teken dat kleding laat krimpen.

Afbeeldingsbron: Swash Laundry Detergent

Drogen aan de lijn

Staan er lijnen in het vierkant in plaats van een cirkel, dan vertelt het label hoe je zonder droger droogt:

• Eén verticale lijn betekent aan de lijn drogen, dus ophangen aan een waslijn of een hanger.
• Twee verticale lijnen betekenen druipnat ophangen, dus zonder eerst uit te wringen of te centrifugeren.
• Eén horizontale lijn betekent plat drogen, wat je wilt bij breiwerk dat anders door zijn eigen gewicht uitrekt.
• Twee horizontale lijnen betekenen druipnat plat drogen.
• Een schuine streep linksboven, bij een van de bovenstaande, betekent in de schaduw drogen en niet in direct zonlicht.

Afbeeldingsbron: Facts.net

Strijken: het strijkijzer

De stippen op het strijkijzer geven de maximale temperatuur van de zool aan, niet hoe vaak of hoe hard je strijkt.

• Eén stip is maximaal 110 graden, voor synthetische stoffen zoals acryl, nylon en polyester. Stoom wordt bij deze stand meestal afgeraden.
• Twee stippen is maximaal 150 graden, voor wol en polyester mengsels.
• Drie stippen is maximaal 200 graden, voor katoen en linnen.

Een strijkijzer met een kruis erdoor betekent niet strijken. Een strijkijzer met een doorgestreept stoomteken eronder betekent dat je wel mag strijken, maar zonder stoom.

Professionele reiniging: de cirkel en de letters

De letter in de cirkel is een code voor de stomerij, geen instructie voor jou. Hier gaan de meeste overzichten van wassymbolen de mist in, dus het loont om precies te zijn.

• P in een cirkel betekent chemisch reinigen met perchloorethyleen en met koolwaterstof oplosmiddelen.
• F in een cirkel betekent chemisch reinigen met alleen koolwaterstof oplosmiddelen. Perchloorethyleen is te agressief voor dat kledingstuk.
• W in een cirkel betekent professioneel nat reinigen, een reiniging op waterbasis die door een specialist wordt gedaan en niet thuis.

Dezelfde regel voor strepen geldt hier. Eén streep onder de cirkel betekent een mild proces, twee strepen een zeer mild proces. Een cirkel met een kruis erdoor betekent niet chemisch reinigen, en een doorgestreepte W betekent niet professioneel nat reinigen.

Je hoeft zelf niets met die letter te doen. Je moet het waslabel wel laten zitten, want de stomerij leest het.

Afbeeldingsbron: Filtered by PlanetCare

De doorgestreepte wastekens op een rij

Elk verbod op een waslabel wordt op dezelfde manier aangegeven: een kruis door het symbool voor die behandeling. Op een rij ziet die familie er zo uit:

• Doorgestreepte wasteil: niet wassen.
• Doorgestreepte driehoek: niet bleken.
• Doorgestreept vierkant met een cirkel erin: niet in de droger.
• Doorgestreept vierkant: helemaal niet drogen, wat vooral voorkomt op kleding die professioneel gereinigd moet worden.
• Doorgestreept strijkijzer: niet strijken.
• Doorgestreepte cirkel: niet chemisch reinigen.
• Doorgestreepte W in een cirkel: niet nat reinigen.
• Doorgestreepte hand in een wasteil: niet met de hand wassen.
• Doorgestreepte gedraaide vorm: niet uitwringen.

Een doorgestreept teken is absoluut. Anders dan bij de temperatuur, waar lager altijd veilig is, bestaat er geen mildere versie van een behandeling die is uitgesloten.

Symbolen op je wasmachine zijn iets heel anders

De tekens op het bedieningspaneel van je wasmachine zijn geen wassymbolen en ze zijn niet gestandaardiseerd. Dat is precies waarom zoveel mensen op het een zoeken en het ander vinden.

Wassymbolen op kleding volgen een internationale norm, dus een driehoek betekent bleken op een label van elk merk uit elk land. Symbolen op een wasmachine doen dat niet. Elke fabrikant tekent ze zelf, en daarom is het katoenprogramma op de ene machine een katoenbol en op de volgende een woord.

Een paar tekens op de wasmachine komen vaak genoeg voor om te kennen:

• Het droger teken op een was-droogcombinatie is meestal rechtstreeks geleend van het waslabel: een cirkel in een vierkant, soms met een zon of een ventilator voor de droogprogramma's.
• Het voorwasteken is meestal een teil of bakje met een enkel streepje of het Romeinse cijfer I. In het wasmiddelbakje is vakje I voor de voorwas, vakje II voor de hoofdwas, en het vakje met een bloem of ster voor wasverzachter.
• Een spiraal is het centrifugeren, en een spiraal met een kruis erdoor betekent niet centrifugeren.
• Een bloem of een hand geeft het fijnwas- of handwasprogramma aan.
• Een blaadje is het eco-programma, dat meestal langer draait op een lagere temperatuur in plaats van sneller.
• Een klok of een konijn geeft een snelwasprogramma aan.

Komt het teken op je wasmachine met geen van deze overeen, dan is de handleiding de enige betrouwbare bron. Er is geen internationale norm om op terug te vallen.

Waarom wassymbolen per land verschillen

Er zijn drie systemen van wassymbolen in gebruik, en ze lijken op elkaar zonder identiek te zijn.

Het ISO-systeem, vastgelegd in ISO 3758, wordt in heel Europa en in het grootste deel van de wereld gebruikt. Het zet een getal in de wasteil voor de maximale temperatuur. Dit is het systeem op vrijwel alle kleding die je in Nederland en België koopt.

Het Amerikaanse systeem is vastgelegd in ASTM D5489. De symbolen lijken sterk op de Europese, maar gebruiken stippen in plaats van getallen voor de wastemperatuur, en de driehoek voor bleken is anders getekend.

Japan stapte in december 2016 over op JIS L 0001, waarmee Japanse labels aansloten op het ISO-systeem. Kleding die daarvoor is gemaakt draagt de oudere Japanse tekens, die er duidelijk anders uitzien: dat systeem had eigen vormen voor de wasteil en zette Japanse tekst naast de pictogrammen. Klopt een Japans waslabel met geen enkel overzicht, dan is de leeftijd van het kledingstuk waarschijnlijk de verklaring.

Voor wie kleding verkoopt in plaats van wast, heeft dit praktische gevolgen. Een kledingstuk dat in meerdere markten wordt verkocht, heeft vaak meer dan één set symbolen nodig, of symbolen met geschreven wasvoorschriften erbij. Super Label Store drukt waslabels in alle drie de systemen, op zacht satijn met gelaste randen zodat er geen snijkant tegen de huid zit.

Wassymbolen kaart

Gebruik dit als snel overzicht. De uitleg hierboven gaat per familie dieper in.

In gewone tekst, voor wie het wil bewaren: een wasteil is wassen en het getal of de stippen erin zijn de maximale temperatuur, een driehoek is bleken, een vierkant is drogen met een cirkel erin als teken voor de droger, een strijkijzer is strijken met stippen voor de temperatuur, een cirkel is professionele reiniging met P, F of W voor het oplosmiddel, strepen eronder betekenen een mildere stand, en een kruis door welk teken dan ook betekent dat je het niet mag doen.

Afbeeldingsbron: ihateironing

Waar zit het waslabel in een kledingstuk

De wasvoorschriften zitten meestal op een apart waslabel in de linker zijnaad, ongeveer op heuphoogte, en niet op het merklabel in de nek.

Die scheiding is bewust. Het merklabel in de nek draagt het merk en vaak de maat, en is bedoeld om gezien te worden. Het waslabel draagt de wasvoorschriften, de materiaalsamenstelling en het land van herkomst, en zit op een plek waar het niet door dunne stof heen schijnt of in de nek kriebelt.

Bij sommige kledingstukken zijn de twee gecombineerd in één langer label in de nek, en bij ondergoed en sportkleding wordt de informatie soms direct op de stof gedrukt. Zie je geen label in de nek, kijk dan in de zijnaad voordat je aanneemt dat er geen is.